Hotel u dobrého pastiera — kotłownia, pokoje i plan dla całej doliny

W dolinie Čutkovská koło Ružomberoku stoi górski hotel — drewniany chalet na kamiennym cokole, goralskie zdobienia ciesielskie balkonów, nad obiektem własne jezioro, w dole pod oknami potok. Hotel u dobrého pastiera otworzył 1 grudnia 2024 i od otwarcia działa bez ingerencji w maszynowni. To historia dwóch jednostek TapHome Core w jednej szafie sterowniczej w maszynowni — jednej dla kotłowni, drugiej dla pokoi — oraz inżynierskiej zasady, że w normalnej eksploatacji do maszynowni nie trzeba wchodzić.

Hotel, dolina, kompleks

Hotel jest częścią większego kompleksu w dolinie Čutkovská — oprócz budynku hotelowego znajduje się tu jeszcze jeden budynek noclegowy, kilka restauracji, wellness, rzemieślniczy browar Ursus oraz przestrzenie kongresowe. Właścicielem jest Černovské drevenice s.r.o., główny budynek hotelowy zrealizowała we własnym zakresie siostrzana spółka LSS — Liptovská stavebná spoločnosť według projektu architekta Petra Englera.

TapHome obejmuje na tym etapie główny budynek hotelowy — kotłownię, sterowanie HVAC (łącznie z wentylacją mechaniczną) oraz pokoje. Pozostałe obiekty kompleksu mają na razie własne kotłownie na starszej technologii innego producenta, która jest moralnie przestarzała i niestabilna. Właśnie to dało TapHome w Ružomberoku wyraźną pozycję dalszego wzrostu — projekt jest od początku prowadzony z planem stopniowego połączenia kotłowni całego kompleksu w jeden system.

Woda z jeziora — obieg pierwotny

Kompleks dysponuje własnym jeziorem nad obiektem. Woda spływa do maszynowni grawitacyjnie rurami i służy jako medium pierwotne dla pompy ciepła o mocy ok. 40 kW. Spadek jest na tyle silny, że pompa obiegowa w obiegu pierwotnym w ogóle nie musi pracować — TapHome ma ją podłączoną jako rezerwę na wypadek awarii grawitacyjnego przepływu.

Pomiędzy obiegiem pierwotnym (woda z jeziora) a pompą ciepła znajduje się płytowy wymiennik ciepła. Przy intensywnym poborze ciepła grozi mu zamarznięcie — a to byłoby destrukcyjne dla całej kotłowni. Inwestor miał z poprzednich instalacji złe doświadczenia z przepływomierzami i czujnikami ciśnienia i odmówił ich zastosowania. CABELLAN zbudował więc ochronę wymiennika wyłącznie na czujnikach temperatury przed i za wymiennikiem oraz na algorytmie delta-T: gdy różnica temperatur zbliża się do wartości krytycznej, TapHome prewencyjnie wyłącza pompę ciepła.

Stan awaryjny ma dwa poziomy. Poziom 1 wyłącza pompę ciepła, jeśli istnieje ryzyko zamarznięcia wymiennika lub inna krytyczna awaria. Poziom 2 to stan awaryjny bez wyłączenia — kotłownia może kontynuować dostawę ciepła, jeśli w kompleksie dostępne jest inne źródło. Właśnie ten drugi poziom jest cichą inwestycją w roadmapę, o której mowa w następnej sekcji.

Pompa ciepła bez Modbusu, tylko przez cyfrowe IO

Pompa ciepła została dostarczona wyłącznie ze sterowaniem binarnym włącz/wyłącz (0/100 %) — bez pełnej modulacji i bez praktycznej drogi przez Modbus. Przy mocy 40 kW skokowa zmiana 0 → 100 % jest trudna do ustabilizowania: jeśli kotłownia nie odbierze wystarczająco ciepła, pompa szybko wpada w stan awarii. Cabellan i HAPA zaprojektowali więc interfejs inaczej.

Stan pompy ciepła TapHome odczytuje z kombinacji sześciu sygnałów stanu — są to dyskretne wyjścia cyfrowe, które pompa jednocześnie pokazuje jako kolorowe punkty stanu na swoim schemacie. TapHome wnioskuje z nich, kiedy pompa żąda załączenia pomp obiegowych, kiedy trwa wybieg i kiedy sygnalizuje awarię. Ten interfejs przez cyfrowe IO sprawdził się jako niezawodny w stabilnej eksploatacji.

Wokół pompy ciepła TapHome steruje szeregiem modulowanych pomp obiegowych sygnałem 0–10 V — odbiór ciepła do zbiornika buforowego, przepływowe podgrzewanie CWU przez wymiennik płytowy, odbiór do zasobnika CWU, rozdział do ogrzewania podłogowego, do klimakonwektorów i do obiegu chłodzenia. Pozostałe pompy są przełączane ON/OFF, trójdrogowe zawory mieszające rozdzielają hydronikę na obiegi, a sieć czujników NTC stale mierzy temperatury w całej kotłowni.

Pokoje — gdy gość otworzy okno, ogrzewanie się wycofa

Stronę dystrybucyjną — ogrzewanie i chłodzenie w pokojach — programowała firma HAPA, s.r.o. z Oravského Podzámka, wieloletni partner firmy CABELLAN z segmentu niskoprądowych instalacji, kamer i systemów bezpieczeństwa. Programistą jest Ján Holubčík, technikiem Martin Gerek.

Hotel ma 19 pokoi noclegowych i 6 antresoli — łącznie 25 regulowanych stref ogrzewania i chłodzenia, z czego 24 strefy grzewcze (antresole czasem dzielą strefę z pokojem na poddaszu). Każdy pokój ma własny sterownik wielostrefowy z wyświetlaczem i moduł 6 UI / 6 UO z przekaźnikami załączającymi w pokojowej szafce. Elektryczne ogrzewanie podłogowe załączane jest przez przekaźniki z pokojowej szafki; klimakonwektory zapewniają zarówno ogrzewanie, jak i chłodzenie i są zintegrowane przez Modbus.

Kilka rozwiązań, z którymi gość spotyka się w pokoju codziennie:

• Magnetyczne czujniki na oknach. Gdy gość otworzy okno, TapHome otrzymuje sygnał i ogrzewanie lub chłodzenie w strefie automatycznie się wyłącza. Ogrzewanie przy otwartym oknie jest wykluczone.
• Drabinkowy grzejnik w łazience. Załącza się na limit czasowy — gość włącza go, rano ogrzewa ręcznik, sam się wyłącza. Nikt nie zostawi go włączonego na zbyt długo.
• Master tryb recepcji. Recepcja ma pulpit z wyświetlaczem, przez który ustawia obłożenie pokoi, przełącza tryb zajęty / niezajęty i w razie potrzeby pozwala lub blokuje gościowi możliwość ingerencji w termostat. W niezajętym pokoju TapHome automatycznie ogranicza zużycie energii.

Fizycznie wszystkie moduły z 19 pokoi są scentralizowane w głównej szafie sterowniczej w maszynowni. Na recepcji stoi tylko pulpit sterujący — żadnych przekaźników, żadnych modułów, tylko interfejs. Personel obsługuje cały hotel z jednego ekranu, ale fizyczna infrastruktura pozostaje zamknięta w maszynowni.

Start przed Świętami

Instalacja rozpoczęła się w czerwcu 2024, deadline przypadał na 1 grudnia 2024 — pierwsze rezerwacje hotelowe nie mogły być przesunięte, a od momentu otwarcia hotelu kotłownia nie mogła już zostać odstawiona. Cabellan i HAPA poradzili sobie z tym pod presją czasu — niektóre decyzje pozostały jako kompromis pod naciskiem terminu. Wzajemna komunikacja obu jednostek TapHome Core w szafie sterowniczej idzie na przykład przez połączenia przekaźnikowe jako szybkie rozwiązanie, a dostrojenie automatycznego przełączenia w tryb chłodzenia zostało odłożone na pierwszy sezon letni — temperatury zewnętrzne w grudniu po prostu nie pozwoliły realistycznie przetestować chłodzenia.

Roadmapa — cały kompleks pod jednym systemem

To miejsce, w którym projekt zmienia się z hotelowej referencji w wizję infrastrukturalną. Kompleks jest hydraulicznie zapętlony — wszystkie kotłownie (hotel, koliby, wellness, browar Ursus) są wzajemnie połączone rurociągami. Celem jest, aby kotłownie potrafiły współdzielić ciepło między sobą: gdy jedna nie nadąża lub jest w awarii, sąsiednia dostarczy swój nadmiar. TapHome jest już dziś przygotowany na tę strategię poprzez dwupoziomowy stan awaryjny (poziom 2 = awaria bez wyłączenia, kotłownia kontynuuje pracę z zewnętrznego źródła).

Kolejne etapy będą stopniowe — instalacja kolejnych jednostek TapHome Core w kotłowniach poszczególnych obiektów, przejście komunikacji między nimi z połączeń przekaźnikowych na Modbus TCP, zdalne sterowanie browarem Ursus z lokalnymi zabezpieczeniami oraz stopniowe zastępowanie starszej technologii w pozostałych obiektach kompleksu.

Zespół i realizacja